Aktualności

« poprzedni  |  powrót do listy  |  następny »

Gdzie kartuzi karczmę mieli

22.04.2001

Grabówek należy do najstarszych dzielnic Gdyni i od wieków stanowił jej część składową. Rozciągał się od Pańskiej Drogi i Pańskiego Lasu (tuż przy obecnym budynku MIR) do dzisiejszej ul. Kalksztajnów i jej przedłużenia w stronę morza (Pradolina Kaszubska), jak i w stronę drugą - ku Wysoczyźnie Gdańskiej.
Sama nazwa Grabówka pochodzi od słowa grab - drzewa gęsto rosnącego w tych okolicach. Reliktem pozostaje ulica Grabowo. Dokładnie w tym miejscu znajdował się majątek i centrum osady. Niestety, majątek rozparcelowano i nie ma już po nim śladu. Przed wojną w jedynym ocalałym budynku mieścił się szpital zakaźny, zlikwidowany w 1936 r.
Wspomniana już Pradolina Kaszubska nazywana była kiedyś Chylońskimi Błotami. Tutaj, w okolicach dawnej Spółdzielni Mleczarskiej Kosakowo, w XIX w. rozwinęła się nowa osada. Niemcy nazwali ją Nową Gdynią.
Pierwotne Grabowo należało do zakonu kartuzów i kartuskiego klasztoru. W 1429 r. zakonnicy ustanowili wspólnego sołtysa dla dwóch osad: Gdyni i Grabowa, które wówczas zostały na stałe ze sobą złączone. Ponieważ handel prowadzono wówczas tylko w karczmach i w kramach bez wyszynku - kartuzi postawili w Grabowie jedną z dwóch karczm na terenie Gdyni. W XVII w. pojawił się tutaj także browar i słodownia. Jeszcze w XIX w. przy grabowskiej karczmie funkcjonował przystanek pocztowego dyliżansu na trasie Gdańsk - Wejherowo. Wówczas też zaczęto używać nazwy Grabówko, a w latach 20. XX w. - Grabówek.
W tym czasie dzielnica zaczęła intensywnie się rozwijać. Najpierw zamieszkali tu budowniczowie gdyńskiego portu, potem pojawiły się zabudowania Szkoły Morskiej, osiedla zakładowe (np. dla pracownikow skarbówki, kolei i poczty), budynki z mieszkaniami dla oficerów polskiej marynarki itd. Dlatego też na Grabówku znajdziemy dużo kontrastów architektonicznych (obecność skleconych z byle czego baraków robotniczych, zakładowych budynków mieszkalnych, gmachów szkolnych).
Dziennik Bałtycki

(mok)